De afgelopen tijd was er sprake van twee zelfdodingen in mijn (in)directe omgeving. De eerste was een jonge vrouw van 26; het werd me door C. in een vergadering verteld… Het was haar “mooie en lieve nicht”. Geen idee had ze van wat haar ontzielde. De ander; een vrouw van 43; de partner van mijn zus…. In dit geval een voor de buitenwereld schijnbaar onvermijdelijke afloop van zeer ernstige levenspijn en vlucht in ‘zelfdestructie’.
Hoe wanhopig kun je zijn…..
Naast de verschrikkelijke afgrond die dit aan het licht brengt en creëert bij de hen dierbaren, is er bij mij ook een onrust. Ik schrijf redelijk veel over wanhoop op deze site en maak er geen geheim van dat ik geen vreemde ben in dat land. Ik heb er zelfs door mijn leven heen een wijze van ‘omgang’ mee opgebouwd die bijna iets heeft van vertrouwelijkheid. Maar praat ik daar niet te ‘te makkelijk’ over? Hoe dodelijk kan wanhoop zijn. Waarom ik, in die tijd, geen zelfmoord pleegde? Heel eenvoudig; dat was geen oplossing…. Het mag vreemd klinken maar voor mij was zelfmoord de directe weg naar de hel. Hetgeen mij een nog verschrikkelijker vooruitzicht scheen… (Zie dat nu natuurlijk heel anders; maar toen…) 
Maar wanhoop, schuld en angst zijn, zonder zicht op een uitgang, hel…
Ieder die in die ‘bodemloze afgrond’ valt heeft een ander vaak heel persoonlijk verhaal van duisternis (Zelfdoding in Trouw). Niet zelden is er sprake van echte depressies en/0f stemmen. Soms zelfs een motief van woede en wraak… Ik herinner me nu uit die tijd een prachtig pastoraal boekje van Govert Bach.
Nee ik heb geen oplossing… Ik zie wel de verschrikkelijk en levensgevaarlijke spirituele cultuur van dat ‘angst, schuld en depressie’ op te lossen valt. Dat er een leven mogelijk is dat vrij is van…. Datzelfde geld voor de schijn wereld van succes en geluk in zelfhulp boeken, op tv. Op facebook is vaak alleen de mooie kant te zien. De illusie van maakbaar gemak, geluk en schoonheid. Een andere dimensie werd mij duidelijk aan de hand van een commentaar van Willem Schoonen die van de individualisering / het geïsoleerde individu. Maar een mens leeft en sterft niet alleen …
Ik denk dat het lijden en de wanhoop ‘geleerd’ moet worden. Ook inde opvoeding en op school. Er is geen ontkomen aan: er is lijden…Volgens mij is dit een van de belangrijkste geestelijke oefeningen: er is geen ontkomen aan: wanhoop, lelijkheid, tekort, lijden, gemis, schuld, pijn, angst en verlies is er… Er is er alleen maar een weg er doorheen. Is dat niet hetgeen de lijdenstijd ons leert? Er doorheen! Niet onze successen zouden voor onze kinderen ten voorbeeld moeten zijn maar de moed om te verliezen; de confrontaties met het ontbrekende niet te vermijden! Voor mij betekent dat de focus op compassie en betrokkenheid; je iets gelegen laten liggen aan het lijden van van mensen en jezelf. Het lijden niet vermijden; je hoeft het niet op te zoeken. Het is er. Met bakken. (lees daarover de rijke reactie van Diana!)
Of ben ik nu te verward…?
Marcus 8: 31-33 Naardense Bijbel
En hij vangt aan
hen te onderrichten
dat de mensenzoon veel móet lijden,
verworpen moet worden door de oudsten,
de overpriesters en de schriftgeleerden
en ter dood gebracht zal worden
en na drie dagen opstaan;
openhartig heeft hij dit woord gesproken.
Petrus neemt hem terzijde
en vangt aan hem te bestraffen.
Maar hij keert zich om,
ziet zijn leerlingen aan, bestraft Petrus
en zegt: ga weg, achter mij, satan,
want je zint niet op de dingen van God
maar op die van de mensen!
Rinie Altena 